Zgjedhjet parlamentare të Maqedonisë së Veriut kanë sjellë një rritje të ndjeshme të fuqisë potenciale të shqiptarëve, duke ju dhënë edhe numerikisht edhe cilësisht një pozicion të rëndësishëm, që do të duhet ta shfrytëzojnë me zgjuarsi.

Sipas të dhënave paraprake, partitë shqiptarë do të kenë 31-33 deputetë, çka është një forcë e shtuar dhe e rëndësishme në Parlamentin me 123 vende.

Sipas rezultateve zyrtare, ende jo përfundimtare, të gjithë partitë shqiptare kanë rritur numrat: Ali Ahmeti nga 12 deputetë është bërë me 14-16 deputetë, Aleanca e Zijadin Selës, nga 9 sot ka 12, ndërsa Lëvizja Besa ka 4 deputetë të siguruar në listën e përbashkët me LSDM. Ndërkaq, Menduh Thaçi ka marrë një deputet me PDSH-në e tij, ndërsa ka pasur 2, duke u regjistruar partia e vetme shqiptare që ul kuotën elektorale.

Ky është një zhvillim mjaft i rëndësishëm për shqiptarët, pasi nëse ata dijnë të bashkohen kanë një mundësi për të pasur një fuqi potenciale determinante jo vetëm për qeveritë e Shkupit, por për çdo ligj të rëndësishëm.

LSDM e Zoran Zaevit ka marrë 47 deputetë, 7 më pak se në zgjedhjet e 2016-s, ndërkohë edhe VRMO-ja e djathtë ka marrë gjithashtu 7 deputetë më pak se 4 vjet më parë.

Pra të dyja partitë maqedonase janë zvogëluar, ndërsa nuk kanë hyrë forca të vogla nacionaliste, përveç një partie të majtë të Dimitër Aspasiev që ka marrë 2 deputetë.

Sipas këtyre votave Zoran Zaev, që të formojë një qeveri të re, ka nevojë për 16 deputetë, të cilat asnjë parti shqiptare nuk i ka e vetme, kështu do të tentojë të marrë edhe BDI-në edhe Aleancën në qeveri.

Mirëpo aktualisht partitë shqiptare janë shumë të përçara dhe e urrejnë njëra-tjetrën në kushte polarizimi. Tashmë është e qartë se ata edhe pse me qëndrime të kundërta kanë arritur një fitore siç është shtimi i numrit të deputetëve në Kuvend.

Zaev ndoqi një taktikë shumë dinake për të marrë vota shqiptarësh, sepse pa ato ai nuk vjen dot në pushtet. VRMO-ja opozitare është realisht partia më e madhe ndër maqedonas edhe si pasojë e qëndrimeve të saj nacionaliste.

LSDM, duke futur partinë BESA brenda listës së tij elektorale, arriti të sigurojë shumicën relative, pra 2-3 deputetët më shumë për të marrë mandatin e formimit të qeverisë. Nga ana tjetër, lidhi koalicion me Zijadin Selën, duke sulmuar fort Ali Ahmetin. Kjo taktikë mobilizoi shumë shqiptarët: dolën në votime si ata që e urrejnë BDI-në e që nuk janë pak, por edhe përkrahësit e fortë të Ali Ahmetit, të cilët janë më shumë.

Si rezultat, shqiptarët morën më shumë vota e më shumë deputetë. Pikërisht kjo fuqi është çelësi që ka sjellë uljen elektorale të VRMO-së, e cila fitonte gjithnjë duke përçarë shqiptarët e duke ulur numrin e votuesve të elektoratit shqiptar.

Ali Ahmeti ka konfirmuar për vitin e 18 se është partia më e organizuar në Maqedoni ndër shqiptarët, që fiton çdo zgjedhje parlamentare, shumicën e bashkive shqiptrare etj. Zijadin Sela është rritur me 2%, duke zënë në politikën shqiptare në Maqedoni, vendon që ka pasur partia e Arbën Xhaferit, e cila me Menduh Thaçin po shkrihet si kripa në ujë pas çdo zgjedhjeje. Megjithatë, nëse nuk do të administrohet kjo fuqi e shtuar, atëherë, shqiptarët nuk do të kenë rast të dytë për të qenë kaq determinant sa sot.

Interesant është fakti se në këto zgjedhje dy partitë e mëdha maqedonase kishin sllogane të njohura edhe tek ne. VRMO e kishte “Rilindje” si PS në 2013, kurse Zaev: “Mundemi”, si Obama në 2008: Yes we can….

– Blerim Reka, Stevo Pendarovski dhe Gordana Siljanovska, sot e fillojnë fushatën për zgjedhjet e gjashta presidenciale.

Fushatën Blerim Reka kandidat presidencial i Aleancës për Shqiptarët dhe Lëvizjes Besa e fillon në Shkup , Siljanovska-Davkova e cila është kandidate presidenciale e VMRO-DPMNE-së dhe koalicionit fushatën e fillon nga Ohri, ndërsa Stevo Pendarovski i LSDM-së dhe koalicionit prezentimin e tij do ta fillojë para votuesve të Prilepit.

Fushata për zgjedhjet presidenciale do të zgjasë deri më 19 prill, me ç’rast pason heshtje zgjedhore 24-orëshe, para ditës së votimit.

Sipas paralajmërimeve të shtabeve zgjedhore, kandidatët do t’i vizitojnë pothuajse të gjitha vendbanimet, do të kenë takime me qytetarë dhe mitingje në qytetet më të mëdha. Premtojnë fushatë të qetë dhe korrekte.

Një ditë para fillimit zyrtar të fushatës, kandidatët për shef të ri të shtetit në hapësirat e Komisionit Shtetëror të Zgjedhjeve e nënshkruan Kodin për zgjedhje korrekte dhe demokratike.

Apele për zgjedhje korrekte dhe të rregullta për kandidatët, partitë politike dhe qytetarët bëmë bashkësia ndërkombëtare, përfaqësuesit shtetërorë dhe KSHZ.

Raundi i parë zgjedhor për zgjedhjet presidenciale të gjashta është caktuar për më 21 prill, ndërsa raundi i dytë do të mbahet më 5 maj.

Zyra e OSBE-së për institucione demokratike dhe të drejta të njeriut (ODIHR) do t’i mbulojë zgjedhjet presidenciale me 279 vëzhgues afatshkurtër dhe afatgjatë. Ata do të punojnë në nëntë ekipe nga dy, të cilët do të sistemohen nëpër të gjithë territorin e vendit. Në ditën e zgjedhjeve misioni vëzhgues i OSBE/ODIHR do t’i bashkojë forcat me delegacionet e Asambleve parlamentare të OSBE-së dhe Këshillit të Evropës.

Presidentin e ri duhet ta zgjedhin 1.808.131 qytetarë me të drejtë vote të regjistruar në Listën Zgjedhore.

Në zgjedhjet presidenciale, të drejtën e votës jashtë vendit do të mund ta realizojnë gjithsej 1.782 qytetarë në 32 Përfaqësi diplomatiko – konsullore dhe zyra konsullore të Republikës së Maqedonisë së Veriut jashtë vendit.

Sipas shortit të bërë të KSHZ-së, në fletëvotim Reka do të jetë nën numër rendor një, Siljanovsk-Davkova nën numrin dy, ndërsa Pendarovski nën numrin tre.

Sipas ligjeve të Maqedonisë, kandidati për president mund të fitojë në raundin e parë nëse i fiton mbi 50 për qind të votave të të gjithë votuesve të regjistruar në Listën zgjedhore. Ndryshe do të mbahet edhe raundi i dytë më 5 maj në të cilin do të garojnë dy kandidatët me më së shumti vota nga raundi i parë. Jehona në raundin e dytë duhet të jetë mbi 40 për qind që votimi të konsiderohet i vlefshëm.

Sipas Kushtetutës, kandidati presidencial duhet të jetë mbi 40-vjeç dhe të jetë banor i shtetit së paku në 10-15 vitet e fundit. Një mandat presidencial është pesë vjet.

Profesori Blerim Reka, i cili mbështetet nga Aleanca për Shqiptarët dhe Lëvizja Besa, për një periudhë të gjatë është profesor i rregullt në Universitetin e Evropës Juglindore dhe në Universitetin e Prishtinës. Nga viti 2006 deri në vitin 2010 ishte ambasador i Maqedonisë në BE. Ai ka diplomuar në Universitetin e Prishtinës. Në vitin 2002 e ka marrë titullin doktor i të Drejtës ndërkombëtare.

Kandidatja e VMRO-DPMNE-së, Gordana Siljanovska Davkova është profesoreshë e rregullt në Fakultetin Juridik “Justiniani i Parë” për të drejtë kushtetuese dhe sistem politik. Siljanovska ka qenë ministre pa resor në Qeverinë e RM-së nga viti 1992 deri në vitin 1994, kur kryeministër ishte Branko Cërvenkovski, eksperte në Grupin e Gjenevës për mbrojtjen e të drejtave të njeriut dhe eksperte në Kombet e Bashkuara.

Kandidati i LSDM-së, Stevo Pendarovski për herë të dytë merr pjesë në garën presidenciale. Ai në zgjedhjet paraprake humbi nga presidenti Gjorge Ivanov. Pendarovski ka qenë këshilltar i sigurisë kombëtare të presidentit të shtetit, kryetar i Komisionit Shtetëror të Zgjedhjeve, këshilltar për politikë të jashtme të presidentit, ndërsa tani është koordinator kombëtar për NATO-n.

Mandati i presidentit aktual Gjorgje Ivanov përfundon më 12 maj 2019.

Këto janë zgjedhjet e para pas hyrjes në fuqi të Marrëveshjes së Prespës, me të cilin është zgjidhur kontesti për emrin midis Maqedonisë dhe Greqisë dhe vendi e mori emrin e ri Republika e Maqedonisë së Veriut.

Më 21 prill në vend krahas zgjedhjeve presidenciale do të mbahen edhe zgjedhje të parakohshme për kryetarët e komunave Ohër, Novosellë dhe Dibër. .

Prokuroria Publike njofton se ka ngritur procedurë hetimore për 7 persona për aksidentin që ndodhi më 13 shkurt në afërsi të fshatit Llaskarcës, me ç’rastë humbën jetën 15 persona dhe 39 të lënduar.

Shkaqet që shpien deri tek aksidenti në fjalë sipas PTHP-së ka qenë shpejtësia më e madhe se e lejuara, autobusi ka lëvizur me shpejtësi prej 90 km/h, ndërkohë që shpejtësia e lejuar ka qenë vetëm 80 km/h. Ndërkohë që ka pasur probleme edhe me sistemin e frenimit, njofton Alsat-M.

Lidhur me aksidentin janë marrë në pyetje gjithsej 47 persona, si dhe është kryer ekspertizë nga fakulteti i makinerisë për autobusin, tahografin, si dhe ekspertizë mjekësorë për gjendjen shëndetësore të vozitësit. Hetimet flasin se në kohën e aksidentit nuk është përdorur celulari nga ana e vozitësit.

Shkup, 7 mars 2019 (MEDIAL) – Kandidatët për president të shtetit kanë edhe dy ditë mundësi për mbledhjen e nënshkrimeve. Tani për tani kandidatë të sigurt në garën presidenciale janë Gordana Siljanovska- Davkova, Stevo Pendarovski dhe Blerim Reka.

Kandidati i përbashkët i 31 partive politike nga koalicioni i udhëhequr nga LSDM dhe BDI, Stevo Pendarovski ka marrë përkrahjen e mbi 60 deputetëve në Kuvend. Shefi i shtabit zgjedhor të LSDM-së Aleksandar Kiracovski theksoi se, përkundër asaj që me nënshkrimin e përkrahjes së deputetëve  është përmbushur kushti ligjor për kandidaturën e Pendarovsit, “përkrahje mund t’i japin edhe qytetarët duke vendosur nënshkrimin e tyre personal në njësitë rajonale të KSHZ-së në vend”.

“Deputetët e komuniteteve të ndryshme etnike, nga parti të ndryshme, të bashkuar janë rreth përzgjedhjes së përbashkët për fitore, për avancim, për të ardhme. Stevo është përzgjedhja jonë sepse besojmë se është personalitet me integritet, i  cili do të jetë presidenti i duhur për të gjithë qytetarët i cili do të udhëhiqet nga interesat e qytetarëve dhe të vendit. Deputetët shumë mirë e din se sa e rëndësishme është përzgjedhja e presidentit të shtetit, për qytetarët dhe për Kuvendin”, deklaroi sot në Parlament, Kiracovski.

Republikës së Maqedonisë së Veriut, siç tha, nuk i duhet një Ivanov i ri, nuk i duhet edhe një militant partiak,  i cili është i gatshëm që të veprojë në kundërshtim me interesat e vendit, që të mos e respektojë Kushtetutën, duke punuar vetëm në emrin e partisë dhe të shefit partiak siç na ka ndodhur këto 10 vitet e fundit.

“Shtetit dhe qytetarëve i nevojitet një president i cili   sjell besim dhe siguri, president  i cili ka vizion, punon së bashku me të gjitha forcat progresive dhe demokratike e udhëheq vendin drejt BE-së dhe NATO-s. Stevo është kandidati i duhur për president”, tha Kiracovski.

LSDM-ja në kongresin e mbajtur të dielën e konfirmoi përzgjedhjen e Stevo Pendarovskit si kandidat presidencial. Prej 783 delegatëve të pranishëm, 712 ishin unanimë dhe votuan për Stevo Pendarovskin.

Kandidatja e VMRO-DPMNE-së Gordana Siljanovska nënshkrimet e nevojshme i ka mbledhur për vetëm një ditë. Rreth 16 mijë qytetarë janë nënshkruar për të në zyrat e KSHZ-së së vendit.

Edhe pse profesoresha e mori besimin nga shumica e delegatëve të VMRO-DPMNE-së për kandidat të tyre, ajo kërkoi mbështetje edhe nga qytetarët për siç tha, “të tregojë se është kandidate mbipartiake”.

Nënshkrime për të marrë pjesë në zgjedhjet presidenciale i ka mbledhur edhe Blerim Reka, të cilin e mbështesin ASH-ja dhe BESA.

Ai dje në pres konferencë ka premtuar fushatë ndryshe nga kandidatë tjerë. “Unë do të mësoj nga qytetarët, presidenti është në shërbim të qytetarëve”, ka theksuar Reka.

Nga KSHZ thonë se për zgjedhjet e gjashta parlamentare për momentin nënshkrime mbledhin shtatë kandidatë.

Mbledhja e nënshkrimeve ka filluar më 23 shkurt, ndërsa do të përfundojë më 9 mars. Dorëzimi i kandidaturave përfundon më 21 mars.

Rrethi i parë zgjedhor është caktuar më 21 prill ndërsa i dyti më 5 maj. f.

Riemërimi i institucioneve shtetërore, publike të financuar nga buxheti i shtetit është bërë në bazë të tri kritereve. Ngel të shihet vetëm se si do të vendoset për Akademinë e Shkencave dhe Arteve të Maqedonisë, për të cilën në rrjedhë janë konsultimet.

“Dje kemi miratuar vendim se Regjistri Qendror do t’i bëjë këto ndryshime dhe do t’i shkruaj emrat e ri, ndërsa shërbimi për punë të përgjithshme dhe të përbashkëta do të vendos tabelat e reja në institucione”, tha sot zëdhënësi i Qeverisë, Mile Boshnjakovski.

Boshnjakovski sqaroi se në institucionet ku përmendet fjala “Republika e Maqedonisë”, do të ndryshohen në “Republika e Maqedonisë së Veriut”. Mbiemri “maqedonas” do të qëndrojë vetëm tek ato institucione me të cilat identifikohet identiteti maqedonas.

Boshnjakovski tha se nuk do të ketë ndryshim të himnit, ndërsa ngelin edhe emrat e qyteteve si Makedonski Brod, Makedonska Kamenica.

Profesori universitar Blerim Reka do të jetë kandidati shqiptar për president, i përkrahur nga opozita shqiptare.

Siç mëson INA kandidimi i tij ka ardhur pas dy takimeve që ka zhvilluar me krerët e Aleancës për Shqiptarët dhe Lëvizjes BESA, ku është dakorduar që ai të jetë kandidati për president.

Nga dy partitë opozitare megjithatë akoma nuk kanë shpalosur zyrtarisht emra. Opozita shqiptare synon që të fitojë vota duke llogaritur rezultatet e zgjedhjeve të fundit lokale ku ASH fitoi rreth 60 mijë vota, ndërsa Lëvizja BESA mbi 50 mijë, por që më pas u përballë me ndarje.
Profesori Reka një periudhë të gjatë është profesor i rregullt në Universitetin e Evropës Juglindore dhe në Universitetin e Prishtinës. Ai ishte edhe ambasador i Maqedonisë së Veriut në BE.