Shumë shoferë në Serbi po shkelin ligjin pa e ditur, pasi ndryshimet në Ligjin për Sigurinë në Komunikacion kanë ndryshuar rregullat për kategoritë e patentë shoferit.
Nëse patentën për kategorinë B ose C e keni marrë pas viteve 2012–2013, kjo nuk do të thotë automatikisht se mund të drejtoni traktorë, skuterë apo automjete me rimorkio më të rënda, siç ka qenë dikur.
Mosnjohja e këtyre ndryshimeve mund t’u kushtojë shoferëve deri në 120 mijë dinarë gjobë, pikë negative, ndalim drejtimi dhe madje konfiskim të patentës.
Çfarë ka ndryshuar?
Para ndryshimeve ligjore, shoferët që merrnin kategorinë B automatikisht fitonin edhe disa kategori shtesë. Sot kjo nuk vlen më për ata që kanë dhënë provimin pas vitit 2012.
Kategoritë që nuk përfshihen më automatikisht:
- AM – Skuterë dhe mopeda deri në 50 cm³
- F – Traktorë dhe makineri pune
- BE – Tërheqje e rimorkiove mbi 750 kilogramë
Sipas rregullave të reja, këto kategori kërkojnë trajnim dhe provim të veçantë.
E vetmja kategori që ka mbetur e lidhur me kategorinë B është kategoria M, e cila përfshin motokultivatorë të lehtë dhe disa mjete të vogla bujqësore.
Edhe shoferët e kamionëve mund të gjobiten
Një nga keqkuptimet më të mëdha lidhet me kategorinë C.
Më parë vlente rregulli: “Nëse ke C, mund të drejtosh gjithçka më të vogël”. Por sipas ligjit aktual, kategoria C nuk përfshin më automatikisht kategorinë F.
Kjo do të thotë se një shofer kamioni që patentën e ka marrë pas vitit 2012 nuk guxon të drejtojë traktor pa e pasur të regjistruar kategorinë F në patentë.
Policia e trafikut nuk pranon arsyetime si “kam vite që vozis traktor”. Ligji njeh vetëm kategoritë që janë të shënuara fizikisht në patentë.
Kujdes me rimorkiot dhe kamp-shtëpitë
Shumë shoferë që përdorin auto-rimorkio apo kamp-rimorkio pa vetëdije po bëjnë kundërvajtje.
Me kategorinë standarde B lejohet vetëm tërheqja e rimorkiove deri në 750 kilogramë. Për çdo rimorkio më të rëndë nevojitet kategoria BE, e cila kërkon trajnim dhe provim shtesë.
Gjobat janë shumë të larta
Drejtimi i automjetit pa kategorinë përkatëse konsiderohet kundërvajtje e rëndë në komunikacion.
Sipas nenit 330 të Ligjit për Sigurinë në Komunikacion, parashihen:
- Gjobë nga 100.000 deri në 120.000 dinarë
- Në raste të caktuara, minimumi 15 ditë burg
- Pikë negative dhe ndalim drejtimi
- Përjashtim i menjëhershëm nga komunikacioni
Nëse ndodh aksident me automjet për të cilin shoferi nuk ka kategori, kompania e sigurimit mund të refuzojë mbulimin e dëmit, ndërsa të gjitha shpenzimet mbeten mbi drejtuesin e automjetit.
Kush nuk preket nga këto ndryshime?
Shoferët që patentën për kategorinë B ose C e kanë marrë para viteve 2012–2013 i ruajnë të drejtat e mëparshme.
Gjatë vazhdimit të patentës, atyre u regjistrohen automatikisht kategoritë që kanë pasur më herët, si AM, BE dhe F.
Si të merrni kategorinë që ju mungon?
Nëse në patentën tuaj nuk figuron kategoria F ose AM, duhet të ndiqni procedurën përkatëse:
Për kategorinë AM:
- Mësim teorik
- Provim teorik
- Kontroll mjekësor
- Trajnim praktik me skuter/moped
- Mosha minimale: 16 vjeç
Për kategorinë F (nëse tashmë keni B):
- 7 orë teori
- 7 orë praktikë
- Provim përfundimtar
Për kategorinë F pa patentë paraprake:
- 40 orë teori
- 20 orë praktikë
Autoritetet apelojnë që shoferët të kontrollojnë pjesën e pasme të patentës së tyre dhe të mos mbështeten në “rregullat e vjetra” apo përvojat e shoferëve më të moshuar.
Nëse pranë kategorisë që dëshironi të përdorni nuk figuron data e vlefshmërisë, atëherë ligjërisht nuk keni të drejtë ta drejtoni atë mjet.